Wie tijdens de carnavalsperiode door Dongen loopt, hoort het overal: het Peeënrijk. Een naam die voor buitenstaanders misschien wat vreemd klinkt, maar die voor Dongenaren inmiddels met trots wordt gedragen. Toch was dat niet altijd zo. De oorsprong van de naam Peeënrijk ligt namelijk in een oud scheldwoord, dat in de loop der jaren een heel andere betekenis kreeg.
Door Fabienne Lantinga
Van oudsher stonden de Dongenaren bij hun buren niet altijd in een goed blaadje. Met name vanuit Oosterhout werd er wat neerbuigend gekeken naar het dorp aan de Donge. De bijnaam ‘Dongense Peeën’ werd gebruikt om de inwoners te typeren. Die benaming verwees naar het eenvoudige dagelijkse eten van vroeger: hutspot met rode wortelen, oftewel peeën. Het gerecht kwam vaak op tafel en stond symbool voor een sobere levensstijl.
Wat ooit als spotnaam werd gebruikt, verloor na de Tweede Wereldoorlog langzaam zijn scherpe randjes. Met de opkomst van het georganiseerde carnaval in Dongen werd de term juist omarmd. In plaats van een belediging werd ‘de Pee’ een geuzennaam. Dongen maakte er iets eigens van en gaf het woord een plaats binnen het feest dat juist draait om zelfspot, saamhorigheid en relativering.
De carnavalsviering zoals we die nu kennen, kreeg in de jaren vijftig steeds meer vorm. In cafés en zalen werd carnaval niet alleen gevierd, maar ook georganiseerd. Daarbij hoorde een eigen identiteit, met bijpassende symboliek en benamingen. De Pee dook op in namen van kapellen, verenigingen en later ook in het rijk zelf: het Peeënrijk.
Zo groeide de naam uit tot een herkenbaar begrip, niet alleen tijdens carnaval, maar ook ver daarbuiten. Wat begon als een spottende aanduiding van buitenaf, werd door de Dongenaren zelf omgevormd tot een naam met karakter. Het Peeënrijk staat tegenwoordig voor trots, humor en een rijke lokale traditie.
Tijdens carnaval is Dongen geen gewoon dorp meer, maar een rijk waar de Pee regeert. En juist dat maakt de naam zo typisch Dongens: met een knipoog naar het verleden en beide benen stevig op de grond.