Op 26 oktober 1944 (het was toen donderdag) was het weerbericht: ‘een gemiddelde dag met een gemiddelde temperatuur van tien graden. De wind was zwak en kwam uit noordoostelijke richting. Tachtig jaar later was het ongeveer twintig graden, uitzonderlijk zacht voor de tijd van het jaar. En dat weer was natuurlijk prachtig voor alle activiteiten die georganiseerd voor de herdenking en viering ‘Dongen 80 jaar bevrijd’. De dag begon om tien uur ‘s morgens bij de Bevrijdingskapel in het park. Het was lekker druk bij het begin van het programma. In de Nieuwstraat en op het Wilhelminaplein stonden de historische voertuigen al klaar. Er was muziek van de Vrijwillige Drumfanfare van de Luchtmacht. En die muziek klonk prachtig in het park.
door Lia van Gool
Rob Driessen opende de bijeenkomst en vertelde in het kort het programma van de dag. “Wij hebben iets moois neergezet, waar alle kernen bij betrokken zijn. Het is een feest om dit te organiseren, een dag om te herdenken en te vieren.” Daarna werd de ‘Taptoe’ gespeeld vanuit de Bevrijdingskapel, er volgden twee minuten stilte, met daarna gezamenlijke zang van het Wilhelmus. Iemand in het publiek zong de twee coupletten mee en dat klonk goed. Na het zingen van het Wilhelmus legden Rob Driessen en burgemeester Hans Slagboom een krans.
Fragiel
Vervolgens was het woord aan Hans Slagboom, die als eerste een speciaal welkom uitsprak aan de aanwezige veteranen. “De oorlog heeft veel leed veroorzaakt. Wij hebben geleerd hoe fragiel vrede en vrijheid zijn.” Vrijheid kunnen en mogen vieren, terwijl anderen in angst leven, is best bijzonder, vond de burgemeester. “Honderd miljoen mensen zijn op de vlucht. Hebben wij niet geleerd dat oorlog niets brengt? Toch vieren wij op dit moment vrijheid. Een vrijheid die niet vanzelfsprekend is en waarvoor wij dankbaar moeten zijn.” Tot slot bedankte Hans Slagboom alle vrijwilligers die deze dag met veel passie en inzet organiseerden.
Stuurkunst
Tijdens het wachten op de start van de tocht met de historische voertuigen, speelden de muzikanten van de Luchtmacht nog een aantal nummers. De historische voertuigen vormen een lint van diversiteit op de smalle fiets- en wandelpaden in de Nieuwstraat en over het Wilhelminaplein. Eén deelnemer komt bijna in de problemen omdat het lastig is om met zijn grote takelwagen de bocht bij het waterpunt te maken. Het getuigt van stuurkunst dat het voertuig, zonder schade te veroorzaken, door kan rijden. De laatste wagen is de historische Dongense brandweerwagen, die ooit een rol speelde in een film.
Druk
In park Vredeoord wordt het steeds drukker. Veel ouders met kinderen lopen door het park. Voor de kinderen is er van alles te doen: een ‘bruggen bouwen’-stokjesspel, schminken, buttons maken, een ‘bruggen bouwen’-Legospel en gedichten schrijven op een ouderwetse typemachine. Er is een stand van defensie, met allerlei promotiemateriaal en er staat een grote groene vrachtwagen, die ook van binnen bekeken mag worden. De Bevrijdingskapel, waar de namen staan van degenen die de oorlog niet overleefd hebben, is open. Daar kunnen bezoekers de oorlogsmappen bekijken met het materiaal dat Daan de Jong heeft verzameld.
Fit
Bij de stand van het Korps Nationale Reserve staat iemand die zelf wil ervaren hoe zwaar het vest is dat militairen dragen tijdens hun oefeningen en de uitvoering van hun werkzaamheden. Reservist Roland Hovers vertelt wat er allemaal in en aan zo’n vest zit, zoals ruimte voor kogelmagazijnen, een vak voor het wapen, de helm, een waterzak, schrijfmateriaal en een tourniquet dat gebruikt kan worden bij slagaderlijke bloedingen. Naast dat vest dragen de militairen ook nog een rugzak. “Je moet wel een beetje fit zijn”, zegt Roland Hovers. “In feite ben je als reservist beroepsmilitair, maar dan parttime, naast je gewone werk.” De reservisten trainen om, in Nederland, militair ingezet te kunnen worden. Gelukkig heeft deze reservist (nog) geen heftige dingen meegemaakt. Voor degene die het vest heeft gepast is er geen enkele twijfel: hij wordt geen reservist!
Kernen
Het programma is zeer gevarieerd. In alle kernen is wat te doen. De tocht van de historische voertuigen heeft rondgereden door Dongen, Klein-Dongen-Vaart en ’s Gravenmoer. In ’s Gravenmoer is een zogenaamde ‘struikelsteen’ gelegd en veteraan Erik Krikke hield een lezing in De Cammeleur. ’s Avonds waren er concerten in De Geubel en in De Cammeleur.
Oecumenische viering
De afsluiting van het bevrijdingsweekend was op zondag 27 oktober met een oecumenische viering in de Oude Kerk, georganiseerd door de Katholieke (diaken Rob van Uden), Evangelische (Erik Baak) en Protestantse kerk (ds. Daco Coppoolse). Het thema was ‘Dankbaar voor de bevrijding?’ Medewerking verleende de Cantorij onder leiding van Jaap Wijbenga en een muziekgroep met Nathalie, Jasper en Zoë van De Hoop. De kinderen gingen tijdens de dienst naar hun eigen kindernevendienst in de Ontmoeting achter de Oude Kerk.
Zweeds wittebrood
Uit respect voor de bevrijders die van heinde en verre kwamen en vaak Engelstalig waren, werd een aantal liederen in het Engels gezongen. “In gedachten zingen wij dit samen met hen.”
Er werd een getuigenverhaal voorgelezen over het bombardement in het Bezuidenhout in Den Haag. De angst, de eetbonnen, hongerwinter, brand en het aller smaakvolste brood ooit: Zweeds wittebrood.
Voor de verkondiging werd het lied ‘You raise me up’ (Je tilt me op) gezongen. Een lied ter bemoediging.
Wees dankbaar
In de uitleg en verkondiging ging ds. Daco Coppoolse in op thema ‘Dankbaar voor bevrijding?’ Een samenvatting: “Als eind oktober 1944 de vijand de aftocht blaast en de bevrijders de straten van Dongen binnenrijden dan is er alle reden tot uitbundige vreugde. Wat zijn ze blij dat Polen, Britten, Canadezen en verder op in Brabant Amerikanen zich inzetten op ons land te bevrijden van de bezetter. Veel soldaten hebben dat met de dood moeten bekopen. Dankbaarheid is een uiting van het menselijk hart waarmee we de inspanningen van anderen voor ons honoreren. Uit het Bijbelverhaal, dat gaat over tien mensen die door Jezus van een huidziekte werden gereinigd en er maar één terugkwam om hem te bedanken blijkt dat dankbaarheid niet altijd een vanzelfsprekende reactie is op de weldaad van anderen…….Wie stilstaat voor de dankbaarheid voor de bevrijding geeft zichzelf een kans op uit te groeien tot een ander mens. Een mens die weerbaar wordt en zich niet van de wijs laat brengen door de stress van het moment en de onzekerheden van de toekomst. Dankbaarheid zorgt voor muziek in ons leven. Als we voorrang geven aan de dankbaarheid dan zullen we ontdekken dat dit een aanstekelijke werking heeft op onze omgeving. Dankbare mensen zijn innerlijk vrije mensen……Wij, zoals wij hier zitten, wij staan op de schouders van ons voorgeslacht die hebben staan juichen toen hun bevrijders Dongen binnen reden eind oktober 1944, tachtig jaar geleden…...
Wees dankbaar en sta stil bij de mensen die hun leven hebben ingezet voor onze vrijheid.” Als slot werden het eerste en het zesde vers van het Wilhelmus van Nassouwe gezongen. Na de dienst was iedereen welkom voor koffie, thee, limonade en zelfgebakken lekkernij.
Herdenken en vieren
Zo kwam er een einde aan een prachtig weekeinde om te herdenken en te vieren dat Dongen tachtig jaar geleden werd bevrijd.
