Hoe vaak heeft men het al niet aan mij gevraagd, Christ wat betekent nu Kandoel, de naam van de Natuurtuin van Ken en Geniet. Nou daar gaat hij nog maar een keer, de k is van natuurvereniging Ken en Geniet, de a is van imkersvereniging Ambrosius, de n is van de toenmalige milieuvereniging Natuur en Milieu Dongen en doel kan je twee betekenissen geven, de nabijheid van de Doelstraat, maar ook het doel van de tuin. 30 jaar geleden werd in eerste instantie gedacht de tuin zichzelf te laten ontwikkelen, dus de natuur zijn gang laten gaan. Al snel echter werden de plannen bijgesteld, de door Brabants Landschap opgestelde ontwikkeling werd opgepakt. Nu staan vrijwilligers van Ken en Geniet elke maandagochtend klaar, om de tuin te verfraaien.

Plaggenhut

Waar gewerkt wordt, is ook gereedschap nodig, dus is er een eenvoudige plaggenhut gebouwd en dat 7 jaar geleden. Natuurlijk heeft een bouwsel uit natuurlijke materialen ook wat te lijden. Nu is de tijd aangebroken dat de dakbedekking eens grootscheeps aangepakt gaat worden. Zo zal de waterwerende folie vervangen worden, wordt er een zogenaamde betonmat geplaatst en daarover heen wilgentenen matten. Om dit mogelijk te maken doen we een beroep op de leden van de Rabobank. Jaarlijks organiseert deze de RaboClubsupport en leden van de bank kunnen hun stem uitbrengen op hun favoriete club of vereniging. Natuurlijk stemt u op uw club waarvan u lid bent, maar mogen we als Ken en Geniet op uw andere stem rekenen, alvast bedankt namens de tuinwerkgroep.

Bloemenparadijs

Kandoel is een openbaar gebied, al gelden er wel enkele spelregels, zoals het niet achter laten van rommel, niets vernielen en geen geluidsoverlast veroorzaken. Niet iedereen houdt zich aan deze regels, de laatste tijd vinden we lege blikjes en chipszakken e.d. maar ook kleine vernielingen. Dat kan niet goedgekeurd worden, daarvoor is het gebied niet opengesteld. Bloemen staan er op dit moment wat minder te bloeien, de droogteperiode en extreme warmte laar ook de natuur niet ongemoeid helaas. Toch zie je dat natuur best sterk is en sommige planten schieten opnieuw uit en willen dan ook gaan bloeien. Al wat groeit in de tuin heeft eigenlijk zijn natuurlijke functie. De meesten bieden voedsel voor insecten, maar er staan ook veel besdragende struiken en fruitbomen en daar zijn vogels weer blij mee.

Fruit

Het fruit van de diverse bomen in de boomgaard mag u gerust meenemen, als het voor eigen gebruik is. Er staan perenbomen, appelbomen, notenbomen en pruimenbomen, dus keuze te over. Valfruit daar zijn tal van insecten gek op, vlinders, wespen en bijen weten er wel weg mee. Maar ook muizen, eekhoorns en egels profiteren van deze gevallen vruchten. Ze hebben het hard nodig, tijdens de herfst moeten ze een extra vetlaagje opbouwen, voor de winter die komen gaat. Winter tussen haakjes dan, want de winters van de laatste jaren zijn haast verwaarloosbaar. Toch gaan veel dieren juist nu al hun voorzorgsmaatregelen nemen. Sommigen leggen een wintervoorraad aan, zoals de eekhoorn dat doet. Her en der wordt in de tuin het één en ander verstopt. Is het een zachte winter, dan vinden we dat gegarandeerd ergens terug, soms als opgeschoten struik, vooral hazelaar en eik.

Water

Natuurtuin Kandoel heeft een grote vijver, ook daar leeft nogal wat in van kikkers, salamanders, allerlei waterinsecten en planten. Eentje daar zijn we niet zo blij mee, maar die proberen we zoveel mogelijk te verwijderen. Het is een internationale plaag, want overal in onze omgeving vindt bestrijding plaats van wat eens een vijver en aquariumplant was. We hebben het dan over watercrassula, ook wel waternaaldkruid genoemd. De plant komt oorspronkelijk uit Australië en is dus een zogenaamde exoot, maar een behoorlijk lastige. Verwijder je deze niet, dan kan een waterplas helemaal dicht groeien en dus al het licht weg nemen. Gevolg, al wat leeft onder het wateroppervlak sterft af. Dat de waterkwaliteit bijzonder goed is in Kandoel bewijst de aanwezigheid van de staafwants en daar zijn we erg blij mee.

Bezoek

De tuin is altijd open en eenieder mag er vrij rond lopen en genieten. Regelmatig vinden er ook rondleidingen plaats, vaak op afspraak. Een gids loopt dan mee en vertelt over het ontstaan van de tuin, maar zeker ook over het doel van de tuin. Het doel is ruimte geven aan de natuur, maar ook een voorbeeld zijn voor hen die een dergelijk gebiedje aan willen leggen. Vaak kan men op een eenvoudige manier de natuur een helpende hand reiken. Nestkasten zijn zo voor de hand liggend, denkt u eraan dat juist nu de tijd is, deze eens grondig te reinigen, veel vogels gebruiken in de winter de nestkast als schuilplek. De takkenrillen in Kandoel hebben een soortgelijke functie, ze geven broedgelegenheid voor vogel, maar ook voor vele diersoorten. Bunzing, wezel, egel en konijntjes weten de takkenrillen te vinden. De hooiruiters, wij noemen het muizenruiters, hebben dezelfde functie. Diverse insectenhotels geven een plek voor deze groep, ze leggen er hun eitjes of ze gebruiken ze als schuilplek.

Hagen

Hagen en houtwallen zijn voor al wat leeft in de natuur van belang. Zeker als het ook nog een keer stekelige struiken zijn, dan weten tal van vogels dit te waarderen. In een stekelige struik kan je prima nestelen, veilig voor menig vijand. Kardinaalsmuts, sleedoorn, meidoorn en wilde roos zijn uitstekende haagstruiken. Ze geven bessen en bottels en in het voorjaar nectar als ze staan te bloeien. Dat is het doel van Kandoel, niet meer vergeten hé. En leden van de Rabobank, denk ook aan ons en geef ook Ken en Geniet een stem.

Natuurman Christ, Natuurvereniging Ken en Geniet.